تبلیغات
gorganet گرگان نت GORGAN

عینک‌ آفتابی : سلامتی مهم تر است یا خوش تیپی ؟

http://gorganet3.persiangig.com/sunglass/louis-vuitton-men-2010-sunglasses.jpg

با ابری شدن هوا یا كم شدن شدت نور خورشید بخصوص در پاییز و زمستان باید به این نكته توجه كنیم كه
درواقع، شدت نور مرئی کمتر شده ، اما پرتوهای فرابنفش (Ultra Violet) همچنان پابرجاست و می‌دونید که پرتوهای فرابنفش ، عامل اصلی ایجاد آب مروارید (Cataracts) و یکی از عوامل آسیب شبکیه هستند. یه نکته مهم اینه که روزهای پاییز و زمستون ، به خاطر کمتر شدن شدت نور مرئی ، مردمکها قدری بازتر (از ساعات مشابه در فصل تابستان) هستند ، بنابراین نور بیشتری وارد چشم می‌شه و بالطبع پرتوهای فرابنفش هم بیشتر داخل چشم می‌شن و به عدسی چشم (Lens) می‌رسن و حتی تا حدودی از عدسی هم عبور می‌کنن و به شبکیه (Retina) می‌رسن. بنابراین در نور روز ، اصلاً به فصل و دمای هوا توجه نکنید و درفضاهای باز ، حتی در سایه هم از عینک آفتابی استفاده کنید.
اما یکی دوتا نکته برای انتخاب عینک آفتابی:
مهمترین نکته اینه که عینک آفتابی باید حتماً پرتوهای فرابنفش رو بلوک کنه. میزان بلوک فرابنفش (UV block rating)، معمولاً با درصد یا یه عدد نشون داده می‌شه که در عینک‌هایی که به‌طور معمول در بازار وجود داره، سقف این عدد ۴۰۰ هست. درواقع یعنی لنزی که UV400 باشه ، می‌تونه بیش از ۹۹% پرتوهای فرابنفش رو بلوک کنه.

سازندگان ، موظف هستن که این عدد یا درصد رو روی عینک بنویسن. اما شما چندان به این نوشته اعتماد نکنید. فروشگاههای معتبر ، معمولاً یه دستگاهی دارن که میزان جذب فرابنفش رو با اون تست می‌کنن. از فروشنده بخواهید که عینک رو جلوی خودتون با اون دستگاه تست کنه ، و مطمئن بشید که همه جای شیشه عینک ( مرکز و اطراف شیشه ) به صورت یکنواخت فرابنفش رو بلوک می‌کنه.
عینک آفتابی به این دلیل که نور مرئی رو بلوک می‌کنه ، باعث می‌شه که مردمک قدری گشادتر بشه ، و اگه فرابنفش رو بلوک نکنه ، خصوصاً اگه رنگش خیلی تیره باشه ، مردمک بیشتر باز می‌شه و آسیب های غیر قابل بازگشتی به عدسی و حتی شبکیه‌ی چشمتون می‌رسونه.

دومین نکته درمورد عینک آفتابی خوب ، پولاریزه بودن هست. جهت صفحات پولاریزه در این عینک ها افقی تنظیم شده ، بنابراین فوتون‌هایی رو که مماس بر صفحه‌ی عمودی به سمت چشم میان ، بلوک می‌کنه. بنابراین می‌تونه بازتاب مستقیم نور خورشید از سطوح ( زمین ، سنگ‌فرش ، آسفالت ، سطح آب ، سقف و بدنه و شیشه‌ی اتوموبیل و …) رو بلوک کنه. این خاصیت باعث جلوگیری از خیرگی (Glare) می‌شه. شعار تبلیغاتی عینک‌های پولاریزه اینه !See behind the glare یعنی پشت خیرگی رو ببینید!
مزیت پولاریزه بودن عینک رو در هنگام رانندگی، پیاده‌روی در جاهایی که سنگ‌فرش براق دارن و همینطور موقع ماهیگیری می‌تونید متوجه بشید. مثلاً موقع رانندگی ، یکی از چیزهای مزاحم در دید سرنشین، بازتاب نور خورشید توسط اشیاء روی داشبورد هست که تصویر اون شیء میفته روی سطح داخلی شیشه جلو و منعکس میشه به چشم فرد. درواقع راننده، تصویر همه‌ی این اشیاء رو توی شیشه‌ی جلو می‌بینه و اگه چیزی مثل کاغذ سفید باشه، ممکنه حتی تصویر این کاغذ، غالب بشه بر دیدن اشیای پشت شیشه. اگه رنگ داشبورد اتوموبیل هم روشن باشه، که دیگه حسابی کلافه کننده می‌شه. یا گاهی درحین رانندگی، بازتاب نور خورشید از روی شیشه‌ی اتوموبیل جلویی، ممکنه برای فرد اذیت‌کننده باشه. همه این بازتاب‌ها توسط فوتونهایی به چشم می‌رسه، که مماس بر صفحه‌ی عمودی حرکت می‌کنن. ( یه صفحه‌ی عمودی که خورشید، جسم مورد نظر و چشم روی اون صفحه قرار دارن). بنابراین یه صفحه‌ی پولاریزه که جهت پولاریزه‌ش در سطح افق باشه، می‌تونه همه‌ی این فوتون‌ها رو بلوک کنه و از شر این بازتاب‌های آزار دهنده خلاصتون کنه.

همینطور موقع ماهیگیری، تصویر آسمون که از سطح آب به چشم شما منعکس شده، باعث می‌شه که داخل آب رو نبینید. با استفاده از عینک پولاریزه می‌تونید بازتاب تصویر آسمون رو حذف کنید و ماهی‌های داخل آب رو ببینید.

جالبه بدونید عینک‌های پولاریزه‌ای هست که شیشه‌های کاملاً بی‌رنگ یا حداکثر کهربایی دارن ، و برای مقاصد خاصی مثلاً ماهیگیری ساخته شده. فقط برای حذف بازتاب‌های مزاحم!

و حالا چندتا توصیه برای دوستانی که عینک طبی می‌زنن و عینک آفتابی عادی به کارشون نمیاد.
موقع سفارش عینک طبی، از فروشنده بخواهید که عدسی‌های عینک شما رو از نوع UV blocking بگذاره. مارک‌های معتبر این نوع عدسی‌ها ، UV400 هستن ، یعنی بیش از ۹۹٪ پرتوهای فرابنفش رو بلوک می‌کنن، ضمن این‌که خاصیت‌های دیگه‌ای هم دارن، مثل آنتی‌رفلکس، هیدروفوب، آنتی‌استاتیک و … که واقعاً اونا رو متمایز می‌کنه. شفافیت خاصی هم دارن که بهترین دید رو تأمین می‌کنن.

یه سری فریم عینک هم هست که یه قاب آفتابی همراش داره که به راحتی روی عینک قرار می‌گیره و جدا می‌شه (Glasses with clip-on sunglasses). حتماً دیدید. جالبه بدونید که مارک‌های معتبرش، قاب‌های آفتابی UV400 و پولاریزه داره، یعنی عینک طبی شما به سادگی تبدیل به یک عینک آفتابی کاملاً استاندارد می‌شه. توی عکس‌های زیر چند نمونه از این نوع فریم رو براتون گذاشتم.


http://gorganet3.persiangig.com/sunglass/sunglasses2-300x154.jpg

http://gorganet3.persiangig.com/sunglass/sunglasses1-300x283.jpg


اما عینك uv 400 چیست؟

امواج قابل دیدن یا نور مرئی (Visible Light)، یعنی طیف رنگین کمان، در محدوده‌ی ۴۰۰ تا ۷۰۰ نانومتر قرار می‌گیره (شکل زیر).

http://gorganet3.persiangig.com/sunglass/copy-of-the-spectrum-of-light.jpgامواج با طول‌موج کم‌تر از ۴۰۰ (ولی بیش‌تر از ۲۰۰ نانومتر) رو امواج فرابنفش و امواج بلندتر از ۷۰۰ ( یا ۷۸۰) نانومتر رو فروسرخ می‌نامند.

همون‌طور که در شکل بالا هم می‌بینید، امواج فرابنفش (UltraViolet) در سه دسته قرار می‌گیرن:

UV-A با طول‌موج در محدوده‌ی ۴۰۰ – ۳۱۵ نانومتر

UV-B با طول‌موج در محدوده‌ی ۳۱۵ – ۲۸۰ نانومتر

UV-C با طول‌موج در محدوده‌ی ۲۸۰ – ۲۰۰ نانومتر

امواج UV-C توسط لایه‌ی اوزون اتمسفر جذب می‌شه و به سطح زمین نمی‌رسه.

بنابراین،‌ امواج مضر برای چشم، عبارتند از : UV-Aو UV-B

UV-B در سطح قرنیه جذب می‌شه و به داخل چشم نفوذ نمی‌کنه و اگه مقدارش زیاد باشه، باعث ایجاد التهاب در سطح قرنیه می‌شه (مثلاً موقع جوشکاری باعث برق‌زدگی یا Flash Burn می‌شه).

UV-A از قرنیه عبور می‌کنه، ولی توسط عدسی چشم جذب می‌شه و مسؤول ایجاد آب‌مروارید (cataract) محسوب می‌شه.

و امواج بالاتر از ۴۰۰ نانومتر، تماماً از قرنیه و عدسی عبور می‌کنن و به شبکیه می‌رسن. یعنی مرز شروع قابل‌دید(visible)شدن امواج.

شکل زیر یه نمای شماتیک از چشم و نحوه‌ی جذب یا عبور امواج رو نشون می‌ده:http://gorganet3.persiangig.com/sunglass/clip_image002.jpg

البته عده‌ای معتقدن که بی‌ضرر بودن این مرز ۴۰۰ نانومتر قطعی نیست و ممکنه امواج محدوده‌ی ۴۵۰ – ۴۰۰ نانومتر هم برای چشم مضر باشن و به این ضرر هم می‌گن: Blue-Light Hazard

حالا می‌رسیم به اون عدد:

UV-400 یعنی لنزی که می‌تونه امواج با طول‌موج کم‌تر از ۴۰۰ نانومتر رو بلاک کنه. یعنی تقریباً ۹۹.۹ درصد از کل امواج فرابنفش رو. بنابراین، وقتی لنز شما UV-375 باشه یعنی امواج کوتاه‌تر از ۳۷۵ نانومتر رو بلاک می‌کنه، اما محدوده‌ی ۴۰۰ – ۳۷۵ رو پوشش نمی‌ده. این‌جور عینکی برای محیط بیرون (outdoor) که نور شدید و مستقیم خورشید وجود داره، چندان مناسب نیست. ضمن این‌که امروزه بحث روی Blue-Light Hazard باعث شده که بلاک کردن تا ۴۵۰ نانومتر مطرح باشه.

بنابراین، اگه قراره زیاد در محیط آفتابی قرار بگیرید، بهتره عینکتون UV-400 باشه. ضمن این‌که جالبه بدونید بازتاب فرابنفش از سطح‌های مختلف می‌تونه از ٪۱۰ (سطح آب) تا حد ٪۸۰ (سطح برف) متغیر باشه.

یه نکته‌ی قابل تأمل: عینک رنگی، نور مرئی رو تا حد زیادی بلاک می‌کنه، بنابراین مردمک چشم در وضعیت بازتری قرار می‌گیره. بنابراین، اگه یه عینک رنگی، قادر به بلاک کردن UV نباشه، با بازشدن بیش‌تر مردمک، باعث می‌شه که امواج فرابنفش به‌میزان بیش‌تری به شبکیه برسه. این نکته رو هم گفتم که توی ذهنتون باشه تا موقع خرید عینک آفتابی، رنگ‌های خیلی تیره رو انتخاب نکنید.

و یه نکته جالب دیگه: لنزهایی که محدوده‌ای بالاتر از ۴۰۰ رو هم بلاک می‌کنن، مثلاً تا ۴۵۰ نانومتر، چون رنگ بنفش و مقداری از رنگ آبی رو هم بلاک می‌کنن، ممکنه کمی زردرنگ به‌نظر برسن. قطعاً لنزهای پلاستیک جدید رو دیدید. اکثراً یه ظاهر زرد یا سبز ملایم دارن.

لنزهایی هم هستن که تا ۵۰۰ نانومتر رو بلاک می‌کنن. این لنزها رنگشون متمایل به نارنجی هست و کاربردهای خاصی دارن. معمولاً برای وضعیت‌های خاص طبی (مثل فوتوفوبی) به‌کار می‌رن یا برای ورزش‌ در محیط آفتابی شدید (outdoor Sports)
منبع :www.lotus.sampad.info